الأخلاق كالشجاعة والعفّة والسّخاء كلّ منها صورة علميّة راسخة موجبة لتحقّق آثارها مانعة عن التلبّس بأضدادها . . . إن هذه الموهبة الإلهية التي نسميها قوة العصمة ، نوع من العلم والشعور يغاير ساير أنواع العلوم ؛ « 1 » امرى كه عصمت به واسطه آن تحقق مىيابد ، نوعى علم است كه مانع از ارتكاب معصيت و خطا توسط صاحب علم مىشود . به عبارت ديگر علمى است كه مانع از گمراهى مىگردد چنان كه ساير خُلق‌ها مانند شجاعت ، عفت و بخشندگى و همهء امور اين چنينى صورت علمى پايدار است كه موجب تحقق اين آثار مىشود و از ضدّ اين امور مانع مىگردد . همانا اين موهبت الاهى كه آن را « قوهء عصمت » مىناميم نوعى از علم و شعور است كه با ساير انواع علم مغايرت دارد . وى در جاى ديگر مىگويد : العصمة الإلهية التي هي صورة علمية نفسانية تحفظ الإنسان من باطل الإعتقاد وسيّىء العمل ؛ « 2 » عصمت الاهى همان صورت علمى نفسانى است كه انسان را از اعتقاد باطل و عمل ناپسند حفظ مىكند . بنابراين علامهء طباطبائى معتقد است كه « عصمت » ريشه در علم دارد و علم صورت حاصل در نفس است ، حال آن كه در مذهب شيعه و بر اساس آموزه‌هاى دينى ، « عصمت » گسترهء وسيعى دارد و حجت الاهى از به دو ولادت معصوم است و علاوه بر گناه و خطا ، از سهو و نسيان نيز مصون است . در نتيجه به نظر مىرسد سخن علامه طباطبائى رحمه اللَّه ، با عقيدهء شيعهء اماميّه دربارهء عصمت قابل جمع نيست و سخن ايشان سهو و نسيان را در برنمىگيرد .

--> ( 1 ) . تفسير الميزان : 5 / 78 - 80 . ( 2 ) . همان : 16 / 312 .